Tuwinga

Zie ook artikel op Wikipedia: https://nl.wikipedia.org/wiki/Tuwinga

De borg Tuwinga is waarschijnlijk later gesticht dan de borg Oldenhuis. aangezien beide borgen dicht
bij elkaar lagen en nauw met elkaar te maken hebben gehad werd het oudste huis ter onderscheiding Oldenhuis genoemd. De borg Tuwinga ontleend zijn naam aan de familie Tuwinga, die er in de eerste helft van de 15e eeuw woonde. Door het huwelijk van Bywe Tuwinga met Egbert Rengers kwam het huis halverwege de 15e eeuw in bezit van de familie Rengers. De zoon van Egbert Rengers, Johan Rengers, bevond zich ten tijde van de saksische oorlogen in het kamp van Albrecht van Saksen. De borg Tuwinga werd daarom in 1499 gedeeltelijk verwoest en geplunderd door de stad Groningen. In 1512 kocht Johan Rengers de borg Oldenhuis. Hij ging daar wonen en verhuurde de wederopgebouwde borg Tuwinga.

Johan Rengers overleed in 1539, waarop zijn zoon Edzard de borg erfde. De zoon van Edzard, wederom Johan Rengers (bekende
kroniekschrijver (zie portret)) erfde vervolgens de borg. Deze kwam echter in het gevang van Groningen terecht, waarna hij uitweek als balling naar Oost friesland. De borg had tijdens de opstand zwaar te lijden van de krijgshandelingen die zich in de omgeving afspeelden: in 1569 waren er 600 soldaten ingekwartierd en ook in 1581 en 1590 waren er troepen gelegerd. Toen Johan Rengers uit ballingschap terugkeerde, woonde hij er tot zijn dood in 1626. Johans zoon Edzard erfde Tuwinga en later verwierf hij ook Oldenhuis, waarmee beide borgen weer in één hand kwamen. Edzards zoon Egberts erfde beide borgen, maar gaf de voorkeur aan Tuwinga. Hij liet het huid vergroten en in 1652 liet hij een nieuwe poort plaatsen. Latere erfgenamen van de familie Rengers kochten aan het eind van de 17e eeuw het huis te Farmsum en gingen daar wonen. De Rengersen bleven Wittewierum wel als hun zetel beschouwen, want overledenen werden nog steeds in het kerkje begraven. Tuwinga werd in de tussentijd verhuurd aan derden. Waarschijnlijk werd het in de tweede helft van de 18e eeuw steeds moeilijker om huurders voor het huis te vinden. Uiteindelijk besloot Duco Gerrold Rengers het gebouw op afbraak te verkopen.
Tekening van de borg Tuwinga.
Een voorstudie van Th. Beckeringh voor
 zijn in 1781 gepubliceerde borgenkaart

Waarschijnlijk behield Duco Gerrold Rengers toen de aan de borg verbonden Collatierechten.
Plattegrond van borgterrein Tuwinga van rond 1791

bron 1: Formsma e.a., 1990
bron 2: Feenstra e.a., 2001